Operat szacunkowy - dokument przygotowany przez licencjonowanego rzeczoznawcę opisujący daną nieruchomość od strony technicznej i określający jej wartość. Operat na potrzeby banku określa zwykle aktualną wartość rynkową nieruchomości oraz tzw. wartość przy wymuszonej sprzedaży. Z uwagi na to, że operaty powstają na podstawie historycznych transakcji (wartość tych transakcji stanowi punkt odniesienia do wyznaczenia wartości nieruchomości) często nie są adekwatne do bieżącej ceny rynkowej (szczególnie przy dynamicznym wzroście cen).

Przy zakupie na  rynku pierwotnym lub przy remoncie wartość zabezpieczenia określana w operacie to tzw. przyszła wartość nieruchomości ustalona na podstawie kosztorysu wykończenia lub remontu.